Lykilgripir
Þór eða Kristur?
Lykilgripur tímabilsins 800-1200
Þórslíkneskið svokallaða er lítið mannslíkan úr bronsi. Ákveðin stíleinkenni benda til þess að líkneskið hafi verið gert nálægt aldamótunum 1000. Það hefur verið talið sýna Þór sem var einn fremsti guð norrænna manna í heiðnum sið en hugsanlegt er að myndin sé af Kristi konungi á veldisstóli. Bronskarlinn heldur báðum höndum um hlut sem talinn hefur verið Þórshamar, en líkist mjög kristnum krossi.
Lesa meira
Ufsakristur
Lykilgripur tímabilsins 1000-1200
Ufsakristur er róða eða Kristslíkneski af krossi sem hefur glatast. Myndin er skorin úr birki í rómönskum stíl. Hún hefur verið máluð og sjást enn leifar af upphaflegri málningu. Krossinn hékk í Ufsakirkju í Svarfaðardal. Hann er talinn íslenskur og frá því um 1200.
Lesa meira
Valþjófsstaðahurðin
Lykilgripur tímabilsins 1200-1400
Útskorin kirkjuhurð frá Valþjófsstað í Fljótsdal frá um 1200. Hurðin, sem er með miklum útskurði í rómönskum stíl, er skorin út á Íslandi. Talið er að hún hafi upphaflega verið um þriðjungi hærri og hringirnir þá þrír.
Lesa meira
Guðbrandsbiblía
Lykilgripur tímabilsins 1400-1600
Prentlist barst snemma til Íslands. Jón biskup Arason fékk hingað lítið prentverk um 1530 og jafnframt sænskan prentara. Lengi framan af var fyrst og fremst prentað guðsorð og nánast frá upphafi var flest prentað á íslensku, enda varð íslenska kirkjumálið. Guðbrandur biskup Þorláksson lét fyrstur prenta biblíu á Hólum 1584. Hún var síðan endurprentuð í sama prentverki árin 1644 og 1728.
